مجوزهای لازم برای فعالیت‌های تجاری با پهپاد در ایران
خلاصه مقاله
در ادامه مهم‌ترین مواردی که برای شروع فعالیت حرفه‌ای با پهپاد باید در نظر داشته باشید را بررسی می‌کنیم.
اگر قصد دارید با پهپاد، هلی شات یا کوادکوپتر به‌صورت حرفه‌ای و تجاری فعالیت کنید، تنها خرید یک پهپاد حرفه‌ای و داشتن مهارت پرواز کافی نیست. برای فعالیت قانونی، باید وضعیت ثبت پهپاد، پلاک، مدارک خلبان، بیمه و مجوزهای مربوط به عملیات را نیز مشخص کنید.
۱. ثبت و دریافت پلاک پهپاد
یکی از اولین مراحل برای فعالیت قانونی با پهپاد در ایران، ثبت پهپاد و دریافت پلاک است. پهپادهای مشمول مقررات باید در سامانه ثبت پلاک سازمان هواپیمایی کشوری ثبت شوند و مشخصات مالک و پرنده در سامانه ثبت شود.
ثبت و پیگیری پلاک پهپاد از طریق سامانه سازمان هواپیمایی کشوری به نشانی uas.caa.ir انجام می‌شود.
برای شروع فرآیند ثبت، ابتدا باید اطلاعات هویتی مالک در سامانه وارد و تأیید شود. همچنین برای ثبت پهپاد، ارائه معرفی‌نامه موردنیاز است. پس از تکمیل و تأیید اطلاعات هویتی، امکان ثبت مشخصات پهپاد و ادامه فرآیند دریافت پلاک فراهم می‌شود.
بنابراین اگر قصد دارید با یک پهپاد برای تصویربرداری، بازرسی صنعتی، نقشه‌برداری، پایش پروژه یا سایر فعالیت‌های حرفه‌ای کار کنید، داشتن پلاک و ثبت قانونی پهپاد را باید از مراحل اولیه کار در نظر بگیرید.
این موضوع برای پروژه‌های سازمانی و صنعتی اهمیت بیشتری دارد؛ زیرا کارفرما ممکن است پیش از شروع پروژه، مدارک پهپاد، پلاک و سایر مجوزهای مربوط به پرنده و خلبان را درخواست کند.
۲. گواهینامه و مدارک صلاحیت پروازی پهپاد
صرف ثبت پهپاد به معنی مجاز بودن همه پروازها نیست. پهپاد باید مطابق الزامات تعیین‌شده، دارای مدارک و گواهینامه‌های موردنیاز باشد.
در زمان خرید یک پهپاد صنعتی یا پهپاد تصویربرداری حرفه‌ای، بهتر است علاوه بر مشخصات فنی، وضعیت قانونی، امکان ثبت، دریافت پلاک و مدارک موردنیاز آن را نیز بررسی کنید.
به عبارت ساده، داشتن یک پهپاد گران‌قیمت مانند Matrice یا سایر مدل‌های حرفه‌ای، به‌تنهایی مجوز فعالیت تجاری با آن محسوب نمی‌شود.
۳. گواهینامه آموزشی و صلاحیت خلبان پهپاد
در فعالیت‌های حرفه‌ای، تنها داشتن پهپاد کافی نیست و فردی که عملیات را انجام می‌دهد نیز باید آموزش و صلاحیت لازم را داشته باشد.
برای فعالیت حرفه‌ای به‌عنوان خلبان پهپاد، باید دوره آموزشی خلبانی پهپاد را در یک مرکز آموزشی معتبر که دارای مجوز از سازمان هواپیمایی کشوری است، بگذرانید.
در این دوره‌ها مباحث مربوط به اصول پرواز، مقررات، ایمنی، شناخت تجهیزات و مهارت‌های عملی آموزش داده می‌شود. پس از گذراندن دوره نیز مدارک مربوط به آموزش و گواهینامه‌های موردنیاز را دریافت خواهید کرد.
بنابراین اگر قصد دارید به‌صورت تجاری در حوزه‌هایی مانند فیلم‌برداری هوایی، نقشه‌برداری، بازرسی صنعتی، تصویربرداری حرارتی یا پایش فعالیت کنید، بهتر است آموزش خلبانی را از یک مرکز آموزش مورد تأیید سازمان هواپیمایی کشوری دریافت کنید.
۴. فعالیت تحت نظارت شرکت مجاز عملیات پهپادی
اگر قصد دارید به‌صورت حرفه‌ای و تجاری پروژه‌های پهپادی انجام دهید، موضوع مجوز عملیات اهمیت زیادی دارد.
یکی از مسیرهای فعالیت، همکاری و فعالیت تحت نظارت یکی از شرکت‌های مجاز حوزه عملیات پهپادی است که دارای مجوز مربوط به مرکز عملیات باشد.
در این روش، پس از توافق با شرکت مجاز، بین طرفین تفاهم‌نامه یا قرارداد همکاری منعقد می‌شود و فرآیند درخواست مجوز عملیات پروژه از طریق آن مجموعه انجام خواهد شد. پس از بررسی و تأیید، مجوز مربوط به عملیات صادر می‌شود.
این روش به‌خصوص برای افرادی که به‌تازگی وارد بازار خدمات پهپادی شده‌اند، می‌تواند مسیر مناسبی برای انجام پروژه‌های رسمی و سازمانی باشد؛ زیرا علاوه بر دسترسی به چارچوب قانونی عملیات، فرآیندهای مربوط به مجوز نیز از طریق مجموعه دارای مجوز پیگیری می‌شود.
نوع مجوز و شرایط همکاری باید متناسب با نوع فعالیت و پروژه بررسی شود و صرف همکاری با یک شرکت، به معنی مجاز بودن همه انواع پروازها در هر نقطه نیست.
۵. بیمه شخص ثالث پهپاد
یکی دیگر از مدارک مهم برای فعالیت حرفه‌ای با پهپاد، بیمه‌نامه شخص ثالث است.
فعالیت با پهپاد، به‌خصوص در پروژه‌های صنعتی، عمرانی و سازمانی، می‌تواند در صورت بروز حادثه خسارت مالی یا جانی ایجاد کند. به همین دلیل داشتن بیمه شخص ثالث برای فعالیت قانونی و حرفه‌ای اهمیت ویژه‌ای دارد و در چارچوب الزامات مربوط به فعالیت پهپادی باید مورد توجه قرار گیرد.
در بسیاری از پروژه‌های سازمانی نیز کارفرما پیش از اجازه ورود پهپاد به محل پروژه، مدارک بیمه را از مجری درخواست می‌کند.
بنابراین بهتر است قبل از شروع فعالیت تجاری، بیمه‌نامه شخص ثالث معتبر پهپاد را تهیه کرده و نسخه آن را همراه سایر مدارک پروژه در اختیار داشته باشید.
مدارک مهم برای فعالیت حرفه‌ای با پهپاد
به‌طور خلاصه، از مهم‌ترین مدارکی که یک مجری عملیات پهپادی باید وضعیت آن‌ها را مشخص کند می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:
پلاک و ثبت قانونی پهپاد
مدارک و گواهینامه‌های مربوط به صلاحیت پروازی پهپاد
گواهینامه و مدارک گذراندن دوره آموزشی خلبانی
مجوز یا پوشش عملیاتی موردنیاز پروژه
بیمه‌نامه معتبر شخص ثالث
مدارک شناسایی مالک و خلبان
مجوزها و معرفی‌نامه‌های موردنیاز برای ورود و فعالیت در محل پروژه
۶. مجوزها و هماهنگی‌های جانبی متناسب با پروژه
داشتن پلاک، گواهینامه و بیمه به این معنی نیست که می‌توان پهپاد را در هر مکان و برای هر پروژه‌ای بدون هماهنگی به پرواز درآورد.
بسته به محل و نوع پروژه، ممکن است نیاز به نامه، مجوز یا تأییدیه از سازمان یا مجموعه مربوطه داشته باشید.
پروژه‌های دولتی و سازمانی
اگر پروژه شما مربوط به یک مجموعه دولتی یا سازمان خاص است، معمولاً باید هماهنگی لازم با همان مجموعه انجام شود.
برای مثال اگر پروژه در محدوده زیر انجام می‌شود، هماهنگی‌های خاصی لازم است:
راه‌آهن؛ باید هماهنگی و نامه مربوطه از مجموعه راه‌آهن داشته باشید.
فرودگاه یا محدوده‌های مرتبط با آن؛ باید مجوزها و هماهنگی‌های لازم با مجموعه مربوطه انجام شود.
شهرداری یا پروژه‌های وابسته به شهرداری؛ باید مجوز یا معرفی‌نامه موردنیاز از آن مجموعه دریافت شود.
آثار و بناهای تاریخی؛ باید با هماهنگی و مجوز وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی اقدام شود.
در واقع، نوع پروژه تعیین می‌کند علاوه بر مجوزهای عمومی پهپاد، چه هماهنگی‌های دیگری لازم است.
فیلم‌برداری و پایش داخل سازمان‌ها
اگر قرار است داخل یک کارخانه، مجتمع صنعتی یا سازمان خاصی با پهپاد فیلم‌برداری یا عملیات پایش انجام دهید، حتماً هماهنگی کتبی با همان مجموعه را جدی بگیرید.
برای مثال تصور کنید قرار است در یک مجتمع فولادی عملیات بازرسی یا تصویربرداری هوایی انجام دهید. حتی اگر پهپاد شما پلاک داشته باشد، خلبان دوره آموزشی را گذرانده باشد و بیمه نیز داشته باشید، بهتر است قبل از پرواز، تأییدیه و هماهنگی لازم را از مسئولان همان مجموعه دریافت کنید.
در چنین پروژه‌هایی داشتن نامه از حراست مجموعه یا هماهنگی با مسئول حراست و حضور نماینده حراست در زمان انجام عملیات می‌تواند از بروز مشکلات در محل جلوگیری کند.
این موضوع به‌خصوص در کارخانه‌ها و سایت‌های صنعتی حساس اهمیت بیشتری دارد؛ زیرا ممکن است تصویربرداری از بعضی تجهیزات، خطوط تولید یا بخش‌های خاص مجموعه دارای محدودیت‌های داخلی باشد.
قبل از شروع هر پروژه این موارد را بررسی کنید
اگر قرار است برای یک مشتری یا سازمان پروژه پهپادی انجام دهید، بهتر است قبل از اعزام تیم پروازی، چند سؤال را مشخص کنید:
آیا پهپاد پلاک دارد؟
آیا مدارک خلبان و گواهینامه آموزشی کامل است؟
آیا بیمه شخص ثالث معتبر است؟
آیا مجوز یا پوشش عملیاتی لازم برای پروژه دریافت شده است؟
آیا محل پرواز به مجوز یا هماهنگی خاصی نیاز دارد؟
آیا کارفرما یا سازمان مربوطه تأییدیه کتبی برای پرواز صادر کرده است؟
پاسخ به این موارد قبل از شروع پروژه، می‌تواند از توقف عملیات، ایجاد مشکل در محل یا برگشت خوردن تیم پروازی جلوگیری کند.
جمع‌بندی
برای فعالیت تجاری با پهپاد، هلی شات یا کوادکوپتر، داشتن خودِ پرنده تنها قدم اول است. برای فعالیت حرفه‌ای باید مجموعه‌ای از الزامات را در نظر بگیرید؛ از ثبت و دریافت پلاک پهپاد در سامانه uas.caa.ir گرفته تا دریافت مدارک آموزشی خلبانی، بیمه شخص ثالث، مجوزهای عملیاتی و هماهنگی با سازمان یا مجموعه‌ای که پروژه در آن انجام می‌شود.
به‌خصوص در پروژه‌های صنعتی، عمرانی و سازمانی، بهتر است قبل از پرواز همه مدارک و تأییدیه‌ها آماده باشند تا تیم اجرایی در محل پروژه با مشکل مواجه نشود.
مقررات و فرآیندهای صدور مجوز ممکن است تغییر کنند. بنابراین پیش از هر پروژه، آخرین الزامات و شرایط اعلام‌شده از سوی مراجع ذی‌ربط را بررسی کنید.
اشتراک‌گذاری مقاله
دیدگاه‌های کاربران
برای ثبت نظر وارد حساب کاربری شوید.
ورود